Bu yazıda, eski bisiklete yeniden hayat verecek güncellemeler ile pratik ipuçlarını bulacaksınız.
Yeterince uzun süre bisiklete bindiğinde, bisikleti sanki bir uzvunmuş gibi hissedersin. Üzerindeki her çizik ve darbe bir hatıra taşır (çoğu acılı olsa da), her kusur ise kullanımın bir kanıtıdır.
Ancak zamanla bisikletin “yaşlı bir köpek” gibi hissettirmeye, hatta öyle ses çıkarmaya başlar. Zamanla parçalar eskisi kadar iyi çalışmaz ve sen yeni, parlak bir modele bakmaya başlarsın.
Ama çözüm illa yeni bir bisiklet almak değildir. İşte sevgiyle kullandığın o bisiklete yeniden hayat katmanın birkaç pratik yolu:
1. Lastiklerini değiştir
Bisikletindeki lastikleri en son ne zaman değiştirdin?
Yol bisikleti lastiklerindeyse, ortasında düzleşme ya da küçük kesikler var mı? Dağ bisikleti lastiklerinde yan dişler sağlam mı, yoksa kenarlarından kopmalar mı başladı?
Belirgin aşınma belirtilerinin ötesinde, lastiklerdeki kauçuk zamanla sertleşir. Bisikletine yeni bir enerji katmak istiyorsan, taze bir lastik setinden iyisi yoktur — özellikle de daha kaliteli bir modele geçiyorsan.
Yol bisikletçiler için: Kadro ve maşan daha geniş lastiklere uygun mu? Geniş lastiklerin daha konforlu ve kontrollü sürüşünü deneyimlemeye ne dersin?
Dağ bisikletçiler için de aynı durum geçerli. Artık 2.4 inç genişliğindeki lastikler, birçok profesyonel yarışçının kullandığı normal bir seçim haline geldi.
Lastikleri değiştirirken iç lastiklerini (eğer kullanıyorsan) ve jant bantlarını da kontrol et. Bunlar sürüş hissini çok değiştirmez ama patlakla uğraşmamak moralini yükseltir.
Tüpsüz (tubeless) sistem kullanıyorsan, lastik içinde yeterli sızdırmazlık sıvısı (sealant) olup olmadığını mutlaka kontrol et — bunu sürüş ortasında fark etmek istemezsin.
2. Fren pabucunu ve balatalarını değiştir
Lastikleri yeniledikten sonra, bisikletin diğer kauçuk parçalarına geçelim: fren pabuçları (jant freni kullanıyorsan). Düzensiz aşınma ya da camlaşma (parlak yüzey) fren gücünü azaltır, hatta jantına zarar verebilir.
Disk fren kullanıcıları için de durum benzer. Balatalardaki düzensiz aşınma, yüksek ses veya fren gücünde azalmaya yol açar. Balataların kirli olduğuna işaret eder. Fren performansını geri kazanmak için değişim gerekir.
3. Temas noktalarını yenile
Yeni gidon bandı veya elciklerin bisikletini anında gençleştirdiği söylenir — bu kesinlikle doğrudur. Ancak diğer temas noktalarını da göz ardı etme.
Seleler zamanla formunu ve sertliğini kaybeder. Ortası çökmüşse veya yüzeyde belirgin kırışıklıklar varsa, yeni bir sele alma zamanı gelmiş demektir.
Eski seleni seviyorsan, benzer bir model bul. Değilsen, yerel bisiklet mağazalarında deneme yapmayı düşünebilirsin.
Pedallar için de durum benzer. Kilitli pedalların hareketli parçaları zamanla aşınır. Bazı eski modellerde (örneğin orijinal Look Keo) gövde aşınması ayakların sallanmasına neden olur.
Pedal sistemine bağlı olarak, kısa bir bakım yapmak bile fark yaratır.
Pabuç (cleat) değişimini de unutma. En son ne zaman değiştirdin? Aşındığının göstergeleri hâlâ görünüyor mu?
Yeni pabuç takarken, eskisinin etrafını kalemle çizmek, aynı pozisyonda montaj yapmanı sağlar.
4. Kabloları değiştir
Aşındığında, kirli veya paslı kablolar tıkanmış bir damar gibidir — bisikletin için kötü haber.
Kabloları ve dış kılıflarını değiştirmek pahalı değildir, ama vites ve fren sistemine yepyeni bir akıcılık kazandırır.
Vites geçişleri yavaş ve tutarsızsa, sorun büyük ihtimalle kablolardadır.
Pahalı “sürtünmesi az” kablolar almak yerine, paslanmaz çelik kabloları düzenli olarak değiştirmek daha mantıklı bir çözümdür. Shimano kullanıcıları için SP41 dış kılıf ve “SUS” iç kablo iyi bir seçenektir.
Elektronik vites sistemin varsa, bu kısmı dert etmezsin.
Hidrolik fren kullanıcıları için çözüm, frenlerin havasını alma işlemidir. Özellikle DOT sıvısı kullanan sistemlerde taze sıvı fark yaratır — fren kollarının yeniden “şak” diye geri gelmesi gibisi yoktur.
5. Zinciri değiştir
Aşınmış bir zincir, gevşek ve yavaş hissedilir. Daha da önemlisi, bu genellikle bakımsız ve kirle kaplı bir aktarma sistemiyle birlikte gelir. Zinciri yenilemek, hem sürüş kalitesini hem de dişlilerin ömrünü artırır.
Bu önerilerle, yıllardır seni yollarda taşıyan bisikletini yeniden eski canlılığına kavuşturabilirsin.
Unutma, her çizik bir hikâye, ama her yenilik yeni bir maceradır.
6. Aşınmış rulmanları değiştir
Bisikletlerde birçok rulman vardır. Full süspansiyon dağ bisikletlerinde ise bu sayı çok daha fazladır.
İyi haber şu ki, modern bisikletlerin çoğu “kapalı rulman” (ya da kartuş rulman) kullanır.
Eğer rulmanlar pürüzlü dönmeye başladıysa veya boşluk (oynama) oluştuysa, en iyi çözüm bunları tamamen değiştirmektir.
Ne yazık ki, değişim için bazen özel aletlere gerek vardır.
Aşınan rulmanları değiştirdiğinde, kaliteli bir rulmanın bisiklet hissine ne kadar fark kattığına şaşıracaksın.
Enduro Bearings ve CeramicSpeed gibi markalar, performanslı rulmanların ciddi watt tasarrufu sağlayabildiğini iddia ediyor.
Bisikletindeki tüm parçaların olması gerektiği gibi hareket etmesini sağlamak, yalnızca sürüşü daha hızlı ve kolay hâle getirmekle kalmaz; aynı zamanda parçaların ve kadronun ömrünü de uzatır.
7. Süspansiyonu servise götür
Eğer bir dağ bisikleti sürücüsüysen, süspansiyonun bakımını yapmak, arazideki sürüş hissini gece ve gündüz kadar değiştirebilir.
Maşa veya arka amortisördeki yağ zamanla bozulur, bu da ürünün performansını ciddi biçimde etkiler.
Süspansiyon üreticileri genellikle servis aralıklarında temkinli davranır:
- Fox, yaklaşık 100 saatlik kullanım sonrasında genel bakım yapılmasını önerir.
- RockShox ise benzer bir servisin 200 saatte bir yapılmasını tavsiye eder.
